ज्येष्ठ नागरिकांच्या जीवनानुभवाचा समाजाच्या विकासासाठी उपयोग करून घ्यावा! ज्येष्ठ नागरिक दिनानिमित्त अरुण वाघ यांचे प्रतिपादन; ज्येष्ठांचा सन्मान आणि सुरक्षिततेची जबाबदारी समाजाची

ज्येष्ठ नागरिकांच्या जीवनानुभवाचा समाजाच्या विकासासाठी उपयोग करून घ्यावा!

ज्येष्ठ नागरिक दिनानिमित्त अरुण वाघ यांचे प्रतिपादन; 

ज्येष्ठांचा सन्मान आणि सुरक्षिततेची जबाबदारी समाजाची

पाचोड/वृत्तसेवा :

समाजाच्या जडणघडणीत ज्येष्ठ नागरिकांचे योगदान अनन्यसाधारण असून, त्यांच्या आयुष्यभराच्या अनुभवातून मिळालेले ज्ञान, संस्कार आणि जीवनमूल्ये ही समाजाची अमूल्य संपत्ती आहे. ज्येष्ठ नागरिकांकडे केवळ वयोवृद्ध व्यक्ती म्हणून न पाहता त्यांच्या प्रदीर्घ जीवनप्रवासातून मिळालेल्या अनुभवांचा समाजाच्या विकासासाठी उपयोग करून घेतला पाहिजे. नव्या पिढीला योग्य दिशा देण्याचे सामर्थ्य ज्येष्ठ नागरिकांच्या अनुभवात असून, त्यांना प्रेम, आदर आणि सन्मानाचे स्थान देणे ही प्रत्येकाची जबाबदारी आहे, असे प्रतिपादन जालना येथील ज्येष्ठ नागरिक अरुण वाघ यांनी केले.

शिवछत्रपती कला, वाणिज्य व विज्ञान महाविद्यालय, पाचोड आणि डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर मराठवाडा विद्यापीठाच्या आजीवन अध्ययन व विस्तार विभाग यांच्या संयुक्त विद्यमाने आयोजित करण्यात आलेल्या 'ज्येष्ठ नागरिक दिन' कार्यक्रमात प्रमुख पाहुणे म्हणून ते बोलत होते. कार्यक्रमाच्या अध्यक्षस्थानी महाविद्यालयाचे प्राचार्य डॉ. चंद्रसेन कोठावळे होते.

कार्यक्रमाच्या प्रारंभी छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या प्रतिमेस पुष्पांजली अर्पण करून अभिवादन करण्यात आले. त्यानंतर मान्यवरांचे स्वागत करून कार्यक्रमाला सुरुवात करण्यात आली. यावेळी अरुण वाघ यांनी ज्येष्ठ नागरिकांचे सामाजिक, कौटुंबिक आणि सांस्कृतिक जीवनातील महत्त्व अधोरेखित केले.

मार्गदर्शन करताना अरुण वाघ म्हणाले की, पूर्वी भारतीय समाजात एकत्र कुटुंब पद्धतीचे प्राबल्य होते. या व्यवस्थेत घरातील ज्येष्ठ व्यक्तींना विशेष आदराचे स्थान असे. कुटुंबातील महत्त्वाचे निर्णय घेताना त्यांचा सल्ला घेतला जात असे. त्यांच्या अनुभवातून पुढील पिढीला मार्गदर्शन मिळत असे. त्यामुळे ज्येष्ठ नागरिकांना कुटुंबाचा सहवास, भावनिक आधार आणि सन्मान मिळत होता. मात्र, काळानुसार सामाजिक रचना बदलली असून विभक्त कुटुंब पद्धतीचे प्रमाण वाढत आहे. नोकरी, व्यवसाय आणि बदलती जीवनशैली यांमुळे कुटुंबातील सदस्यांमध्ये अंतर निर्माण होत असून, अनेक ज्येष्ठ नागरिकांना एकटेपणा, दुर्लक्ष आणि भावनिक असुरक्षिततेचा सामना करावा लागत आहे.

आजच्या बदलत्या सामाजिक परिस्थितीत ज्येष्ठ नागरिकांच्या प्रश्नांकडे गांभीर्याने पाहण्याची गरज आहे. त्यांना केवळ आर्थिक मदत किंवा दैनंदिन गरजा पूर्ण करून देणे पुरेसे नाही, तर त्यांच्या भावनांची कदर करणे, त्यांच्याशी संवाद साधणे आणि त्यांच्या अनुभवांना महत्त्व देणेही तितकेच आवश्यक आहे. ज्येष्ठ नागरिकांनी आयुष्यभर समाजासाठी आणि कुटुंबासाठी दिलेल्या योगदानाची जाणीव ठेवून नव्या पिढीने त्यांच्याशी सन्मानपूर्वक वागले पाहिजे. त्यांच्या अनुभवातून तरुण पिढीला जीवनातील चढ-उतार, संघर्ष, सामाजिक बांधिलकी आणि नैतिक मूल्यांची शिकवण मिळू शकते, असेही त्यांनी स्पष्ट केले.

ज्येष्ठांचा सन्मान ही समाजाची सामूहिक जबाबदारी!

अध्यक्षीय समारोप करताना प्राचार्य डॉ. चंद्रसेन कोठावळे यांनी आधुनिक जीवनशैलीमुळे बदलत चाललेल्या कौटुंबिक व्यवस्थेवर भाष्य केले. ते म्हणाले की, आजच्या धावपळीच्या जीवनात माणूस भौतिक सुखसोयींच्या मागे धावत असताना कौटुंबिक नात्यांमधील संवाद आणि जिव्हाळा कमी होत असल्याचे दिसून येते. एकत्र कुटुंब पद्धतीचा ऱ्हास आणि विभक्त कुटुंबांची वाढती संख्या यामुळे ज्येष्ठ नागरिकांच्या जीवनात अनेक प्रश्न निर्माण होत आहेत. परिणामी वृद्धाश्रमांची संख्या वाढताना दिसत आहे. ही परिस्थिती समाजासाठी आत्मपरीक्षणाची बाब आहे.

ज्येष्ठ नागरिकांना त्यांच्या हक्काचे स्थान घरातच मिळाले पाहिजे. त्यांना प्रेम, आपुलकी, सुरक्षितता आणि सन्मान मिळणे आवश्यक आहे. त्यांच्या आरोग्याची काळजी घेण्याबरोबरच त्यांच्या मानसिक आणि भावनिक गरजांकडेही लक्ष देणे गरजेचे आहे. ज्येष्ठ नागरिकांच्या अडचणी समजून घेऊन त्यांचे जीवन अधिक आनंदी, समाधानकारक आणि सुरक्षित करण्यासाठी कुटुंबासह समाजातील प्रत्येक घटकाने पुढाकार घेतला पाहिजे. ज्येष्ठ नागरिकांचा सन्मान करणे ही केवळ औपचारिकता नसून ती आपली नैतिक आणि सामाजिक जबाबदारी आहे, असेही प्राचार्य डॉ. कोठावळे यांनी नमूद केले.

कार्यक्रमाचे प्रास्ताविक डॉ. उत्तम जाधव यांनी केले. सूत्रसंचालन प्रा. सचिन यांनी केले, तर गजेंद्र राठोड या विद्यार्थ्याने उपस्थितांचे आभार मानले.

या कार्यक्रमाला डॉ. संतोष चव्हाण, डॉ. विलास महाजन, डॉ. सुभाष पोटभरे, डॉ. तुकाराम गावंडे, डॉ. संदीप सातोणकर, प्रा. विनोद कांबळे, प्रा. नितीन चित्ते यांच्यासह महाविद्यालयातील प्राध्यापक, शिक्षकेतर कर्मचारी आणि विद्यार्थी मोठ्या संख्येने उपस्थित होते.

ज्येष्ठ नागरिकांच्या अनुभवांचा आदर, त्यांच्या योगदानाची जाणीव आणि नव्या पिढीशी त्यांचा संवाद या मूल्यांचा जागर करण्याचा संदेश या कार्यक्रमातून देण्यात आला.